Download Luận văn Quản trị rủi ro trong quá trình xuất khẩu cá ngừ đại dương ở Việt Nam
Việt Nam là một nước có tiềm năng lớn về khai thác cá ngừ, song do trang
thiết bị, công nghệ lạc hậu cộng với sản xuất nhỏ, kỹ thuật chế biến giá trị gia tăng
của Việt Nam hầu như rất kém nên phần lớn cá ngừ của nước ta được xuất khẩu
nguyên con; ướp đông cũng làm cho giá trị xuất khẩu cá ngừ chưa cao. Ngoài ra, do
công nghệ bảo quản sau thu hoạch yếu nên giá bán của nước ta thấp hơn các nước
khác. Tuy nhiên, xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam phát triển nhanh từ sau năm 2000.
Trong 6 tháng đầu năm 2006 xuất khẩu cá ngừ Việt Nam đạt 19.424 tấn, trị giá hơn
52 triệu USD so với cùng kỳ năm 2005, tăng trên 33% về khối lượng và 21% về giá
trị. Trong đó, thị trường xuất khẩu lớn nhất vẫn là Mỹ (41,3%), tiếp đến là EU, Nhật
Bản 14,7% đến Niudilân, Đài Loan, Coet, Trung Quốc và một số nước khác. So với
kim ngạch xuất khẩu thủy sản nói chung trong 6 tháng đầu năm 2006 gần 1,41 tỷ
USD thì xuất khẩu cá ngừ chiếm gần 3,7% tăng hơn 2005 có tỷ lệ là 3% [11].
Để tải bản DOC Đầy Đủ xin Trả lời bài viết này, Mods sẽ gửi Link download cho bạn sớm nhất qua hòm tin nhắn.
Ai cần download tài liệu gì mà không tìm thấy, thì đăng yêu cầu down tại đây nhé:
http://ket-noi.com/forum/viewtopic.php?f=131&t=100854
Bên cạnh đó, việc khai thác cá ngừ còn ở quy mô nhỏ, tay nghề ngư dân còn thấp.
Tuy nhiên, nghề câu cá vàng tỏ ra hiệu quả ở vùng khơi nước sâu của biển
Đông nên cơ cấu sản phẩm cũng thay đổi, cá ngừ vằn chiếm đa số, lượng cá ngừ
vây vàng và cá ngừ mắt to cũng tăng lên. Nhiều ngư dân đã mạnh dạn áp dụng kỹ
thuật mới và cải tiến trang thiết bị trên tàu như: lưới vây, mày dò cá, máy định vị,
máy đàm thoại tầm xa,... Một số ngư dân và công ty đã đầu tư tàu thuyền công suất
cao từ 300 – 1.000 CV, công nghệ khai thác hiện đại của nước ngoài vào nghề câu
vàng hay thuê chuyên gia tư vấn, kỹ sư khai thác để đánh bắt cá ngừ đại dương.
2.2.2. Quá trình thu gom và sơ chế cá ngừ đại dương xuất khẩu
Các tác nhân thực hiện việc thu gom cá ngừ đại dương
Vào đầu năm 1995, các thương gia Đài Loan xuất hiện tại Việt Nam để tiến
hành thu mua cá ngừ. Nậu cá ngừ và hình thức mua bán, đầu tư của Nậu cho các tàu
câu cá ngừ đại dương bắt đầu manh nha xuất hiện từ thời điểm này. Mỗi doanh nghiệp
thường chọn cho mình một đại lý là người địa phương để giao dịch và thu mua cá ngừ từ
ngư dân. Cho đến nay hoạt động thu mua cá ngừ đã dần đi vào ổn định.
Hệ thống thu mua và xuất khẩu cá ngừ đại dương
Hoạt động thu mua cá ngừ đại dương thường được chia thành 3 giai đoạn:
Giai đoạn 1: Các Nậu sẽ tập trung thu gom cá ngừ từ ngư dân và chuyển cho
các công ty chế biến và xuất khẩu thủy sản.
Giai đoạn 2: Các công ty chế biến và xuất khẩu thủy sản tại Việt Nam sẽ
chuyển cá đạt chất lượng xuất nguyên con đến các công ty đối tác. Phần cá còn lại
sẽ chế biến dạng fi-lê hay hun khói để xuất khẩu sau đó.
Giai đoạn 3: Cá sẽ được các công ty ở nước ngoài đặt bán ở chợ bán đấu giá
hay phân phối đến các khách hàng.
Hệ thống thu mua và xuất khẩu cá ngừ tại Việt Nam (xem phụ lục 1)
Quan hệ giữa các chủ thể trong hệ thống thu mua cá ngừ
35
- Quan hệ giữa Nậu và ngư dân
Mỗi Nậu thường dùng tiền của riêng mình để đầu tư cho một hay một số
chủ tàu. Hình thức đầu tư có thể theo hai dạng.
+ Đầu tư đóng tàu, trang bị ngư cụ
+ Bảo lãnh cho chủ tàu mua dầu, đá trước mỗi chuyến biển.
- Quan hệ giữa Nậu và công ty chế biến, xuất khẩu tại Việt Nam
Một công ty thường chọn một hay một vài Nậu để đặt quan hệ làm ăn, đó là
những Nậu có uy tín và tiềm lực về tài chính. Công ty cam kết bao tiêu toàn bộ sản
phẩm của các tàu mà Nậu đầu tư theo giá thị trường tại địa phương. Ngược lại, Nậu
cũng chọn các công ty có uy tín và ưu tiên công ty mua cá của các tàu mà mình đã
đầu tư. Nậu thường phải đầu tư cơ sở vật chất tại nơi thu mua. Một số Nậu có sở
hữu xe đông lạnh làm dịch vụ chở cá từ cơ sở của mình đến công ty đối tác. Một số
Nậu khác có sở hữu xưởng nước đá vừa để bán cho chủ tàu vừa để ướp cá sau khi
đã sơ chế.
Công ty không cho Nậu vay mà đảm bảo lợi ích của Nậu thông qua hai hình thức:
+ Chi trả hoa hồng trên mỗi cân cá mà công ty đã mua từ các Nậu đã đầu tư.
+ Công ty sẽ trả cho Nậu một số suất lương cố định.
- Quan hệ giữa công ty chế biến, xuất khẩu thủy sản tại Việt Nam và công ty
đối tác nước ngoài.
Tùy thuộc vào quan hệ mua bán mà công ty ở Việt Nam và nước ngoài sẽ
hợp đồng bao tiêu theo dạng mua đứt bán đoạn hay các công ty trong nước làm dịch
vụ bán cá hưởng hoa hồng trên giá trị cá bán được. Các công ty trong nước phụ
thuộc hoàn toàn vào đối tác của họ ở nước ngoài.
cách mua bán và thanh toán
Hiện nay, việc mua cá ngừ đại dương ở Việt Nam diễn ra theo ba hình thức:
đấu giá, mua thông qua Nậu, mua không thông qua Nậu
2.2.3. Quá trình sơ chế và bảo quản cá ngừ đại dương xuất khẩu
Sơ chế bảo quản trên biển
- Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng và tầm quan trọng của việc sơ chế
36
Chất lượng cá ngừ thay đổi theo từng vùng và chịu ảnh hưởng nhiều của các
yếu tố sinh học và các yếu tố khác như: thức ăn, tuổi, phương pháp đánh bắt, giết cá
cũng như phương pháp bảo quản,…
Phương pháp đánh bắt ảnh hưởng nhiều đến chất lượng cá ngừ. Tốt nhất là
bắt cá thật nhẹ nhàng để tránh axít lactíc tích tụ trong thịt cá tạo tiền đề xảy ra co
cứng cơ làm giảm chất lượng thịt.
Màu sắc tự nhiên của thịt cá ngừ chịu ảnh hưởng của nhiều nhân tố. Nhân tố
quan trọng nhất là độ tươi, độ béo, tình trạng cỡ cá và thời gian tiếp xúc với không
khí mặc dù theo từng thị trường, thị hiếu có thể khác nhau ít nhiều. Bề mặt của thịt
cá ngừ khi mới cắt có màu đen sẫm và dần chuyển sang màu đỏ sáng do bề mặt cơ
tiếp xúc với ôxy. Đó chính là yếu tố quan trọng khi phân loại, sau khi cắt vết khứa
(vết khứa dài từ 3 – 4cm tại phần của vây thứ 5 và thứ 6 ở phía đuôi) và loại bỏ các
mẩu thịt vụn cần đợi 30 phút trước khi mang đi so sánh để phân loại.
Để giúp ngư dân tự đánh giá sản phẩm của mình và có thể bán với giá phù
hợp, tui xin giới thiệu tiêu chuẩn chấm điểm theo tài liệu của hiệp hội nghề cá Đông
Nam Á như sau:
Tiêu chuẩn chấm điểm (xem phụ lục 2)
Sơ đồ phân hạng cá ngừ (xem phụ lục 3)
Kỹ thuật sơ chế
Hiện nay, Nhật Bản đã đưa ra phương pháp sơ chế và bảo quản cá ngừ áp
dụng cho các tàu của Nhật và những nước xuất khẩu cá ngừ cho họ.
- công cụ làm việc cần trang bị cho tàu: chụp cá, móc cá, các loại kìm cắt,
kéo, cây lao, các loại dao, que thăm, ống luồn que tăm, cưa tay, búa, rìu.v.v...
- Các bước xử lý, sơ chế và bảo quản: yêu cầu công việc này phải tiến hành
càng nhanh càng tốt (thời gian cho phép ít hơn 1 phút).
Quy trình xử lý và bảo quản cá ngừ đại dương trên tàu đánh bắt xa bờ của
ngư dân các tỉnh miền Trung (xem phụ lục 4)
Bảo quản, chế biến trên bờ và tiêu thụ
37
Cá ngừ có tầm quan trọng hàng đầu trong nghề cá thế giới do sản lượng lớn,
phân bố rộng và đặc biệt là có giá trị kinh tế cao. Nhằm ngăn cản sự giảm chất lượng
của cá, nhiệt độ cá phải được duy trì thường xuyên ở 00C trong suốt quá trình kể từ
khi cá được sơ chế đưa vào bảo quản trên tàu đến khi bốc dỡ, vận chuyển trên bờ.
Độc tố Histamine sẽ sinh ra trong thịt cá ngừ khi nhiệt độ tối thiểu bên trong cá
xuống dưới 70C.
Với đội tàu chuyên dụng, sản phẩm được đưa về bến cá, gần sân bay, cá ngừ
đã được bảo quản ở 00C, được bốc lên bằng cần cẩu, giao nhận, bảo quản bằng nước
đá khô trong bao PE đặt trong thùng carton và vận chuyển trực tiếp đến kho lạnh
của sân bay bằng xe tải có thùng cách nhiệt.
- Đóng gói và vận chuyển cá ngừ tươi nguyên con: Cá khi được xếp vào
thùng carton để vận chuyển phải đảm bảo:
+ Phải được giữ ở nhiệt độ 00C
+ Bề mặt ngoài của cá phải được làm sạch với miếng mút xốp và nước muối
sạch an toàn.
+ Vùng bụng phải được làm sạch nước và các tạp chất khác.
+ Thành bụng (lớp thịt dày) phả...
Download miễn phí Luận văn Quản trị rủi ro trong quá trình xuất khẩu cá ngừ đại dương ở Việt Nam
Việt Nam là một nước có tiềm năng lớn về khai thác cá ngừ, song do trang
thiết bị, công nghệ lạc hậu cộng với sản xuất nhỏ, kỹ thuật chế biến giá trị gia tăng
của Việt Nam hầu như rất kém nên phần lớn cá ngừ của nước ta được xuất khẩu
nguyên con; ướp đông cũng làm cho giá trị xuất khẩu cá ngừ chưa cao. Ngoài ra, do
công nghệ bảo quản sau thu hoạch yếu nên giá bán của nước ta thấp hơn các nước
khác. Tuy nhiên, xuất khẩu cá ngừ của Việt Nam phát triển nhanh từ sau năm 2000.
Trong 6 tháng đầu năm 2006 xuất khẩu cá ngừ Việt Nam đạt 19.424 tấn, trị giá hơn
52 triệu USD so với cùng kỳ năm 2005, tăng trên 33% về khối lượng và 21% về giá
trị. Trong đó, thị trường xuất khẩu lớn nhất vẫn là Mỹ (41,3%), tiếp đến là EU, Nhật
Bản 14,7% đến Niudilân, Đài Loan, Coet, Trung Quốc và một số nước khác. So với
kim ngạch xuất khẩu thủy sản nói chung trong 6 tháng đầu năm 2006 gần 1,41 tỷ
USD thì xuất khẩu cá ngừ chiếm gần 3,7% tăng hơn 2005 có tỷ lệ là 3% [11].
Để tải bản DOC Đầy Đủ xin Trả lời bài viết này, Mods sẽ gửi Link download cho bạn sớm nhất qua hòm tin nhắn.
Ai cần download tài liệu gì mà không tìm thấy, thì đăng yêu cầu down tại đây nhé:
http://ket-noi.com/forum/viewtopic.php?f=131&t=100854
Tóm tắt nội dung:
ếu là hoán đổi từ các tàu thuyền cũ nên hiệu quả mang lại chưa cao.Bên cạnh đó, việc khai thác cá ngừ còn ở quy mô nhỏ, tay nghề ngư dân còn thấp.
Tuy nhiên, nghề câu cá vàng tỏ ra hiệu quả ở vùng khơi nước sâu của biển
Đông nên cơ cấu sản phẩm cũng thay đổi, cá ngừ vằn chiếm đa số, lượng cá ngừ
vây vàng và cá ngừ mắt to cũng tăng lên. Nhiều ngư dân đã mạnh dạn áp dụng kỹ
thuật mới và cải tiến trang thiết bị trên tàu như: lưới vây, mày dò cá, máy định vị,
máy đàm thoại tầm xa,... Một số ngư dân và công ty đã đầu tư tàu thuyền công suất
cao từ 300 – 1.000 CV, công nghệ khai thác hiện đại của nước ngoài vào nghề câu
vàng hay thuê chuyên gia tư vấn, kỹ sư khai thác để đánh bắt cá ngừ đại dương.
2.2.2. Quá trình thu gom và sơ chế cá ngừ đại dương xuất khẩu
Các tác nhân thực hiện việc thu gom cá ngừ đại dương
Vào đầu năm 1995, các thương gia Đài Loan xuất hiện tại Việt Nam để tiến
hành thu mua cá ngừ. Nậu cá ngừ và hình thức mua bán, đầu tư của Nậu cho các tàu
câu cá ngừ đại dương bắt đầu manh nha xuất hiện từ thời điểm này. Mỗi doanh nghiệp
thường chọn cho mình một đại lý là người địa phương để giao dịch và thu mua cá ngừ từ
ngư dân. Cho đến nay hoạt động thu mua cá ngừ đã dần đi vào ổn định.
Hệ thống thu mua và xuất khẩu cá ngừ đại dương
Hoạt động thu mua cá ngừ đại dương thường được chia thành 3 giai đoạn:
Giai đoạn 1: Các Nậu sẽ tập trung thu gom cá ngừ từ ngư dân và chuyển cho
các công ty chế biến và xuất khẩu thủy sản.
Giai đoạn 2: Các công ty chế biến và xuất khẩu thủy sản tại Việt Nam sẽ
chuyển cá đạt chất lượng xuất nguyên con đến các công ty đối tác. Phần cá còn lại
sẽ chế biến dạng fi-lê hay hun khói để xuất khẩu sau đó.
Giai đoạn 3: Cá sẽ được các công ty ở nước ngoài đặt bán ở chợ bán đấu giá
hay phân phối đến các khách hàng.
Hệ thống thu mua và xuất khẩu cá ngừ tại Việt Nam (xem phụ lục 1)
Quan hệ giữa các chủ thể trong hệ thống thu mua cá ngừ
35
- Quan hệ giữa Nậu và ngư dân
Mỗi Nậu thường dùng tiền của riêng mình để đầu tư cho một hay một số
chủ tàu. Hình thức đầu tư có thể theo hai dạng.
+ Đầu tư đóng tàu, trang bị ngư cụ
+ Bảo lãnh cho chủ tàu mua dầu, đá trước mỗi chuyến biển.
- Quan hệ giữa Nậu và công ty chế biến, xuất khẩu tại Việt Nam
Một công ty thường chọn một hay một vài Nậu để đặt quan hệ làm ăn, đó là
những Nậu có uy tín và tiềm lực về tài chính. Công ty cam kết bao tiêu toàn bộ sản
phẩm của các tàu mà Nậu đầu tư theo giá thị trường tại địa phương. Ngược lại, Nậu
cũng chọn các công ty có uy tín và ưu tiên công ty mua cá của các tàu mà mình đã
đầu tư. Nậu thường phải đầu tư cơ sở vật chất tại nơi thu mua. Một số Nậu có sở
hữu xe đông lạnh làm dịch vụ chở cá từ cơ sở của mình đến công ty đối tác. Một số
Nậu khác có sở hữu xưởng nước đá vừa để bán cho chủ tàu vừa để ướp cá sau khi
đã sơ chế.
Công ty không cho Nậu vay mà đảm bảo lợi ích của Nậu thông qua hai hình thức:
+ Chi trả hoa hồng trên mỗi cân cá mà công ty đã mua từ các Nậu đã đầu tư.
+ Công ty sẽ trả cho Nậu một số suất lương cố định.
- Quan hệ giữa công ty chế biến, xuất khẩu thủy sản tại Việt Nam và công ty
đối tác nước ngoài.
Tùy thuộc vào quan hệ mua bán mà công ty ở Việt Nam và nước ngoài sẽ
hợp đồng bao tiêu theo dạng mua đứt bán đoạn hay các công ty trong nước làm dịch
vụ bán cá hưởng hoa hồng trên giá trị cá bán được. Các công ty trong nước phụ
thuộc hoàn toàn vào đối tác của họ ở nước ngoài.
cách mua bán và thanh toán
Hiện nay, việc mua cá ngừ đại dương ở Việt Nam diễn ra theo ba hình thức:
đấu giá, mua thông qua Nậu, mua không thông qua Nậu
2.2.3. Quá trình sơ chế và bảo quản cá ngừ đại dương xuất khẩu
Sơ chế bảo quản trên biển
- Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng và tầm quan trọng của việc sơ chế
36
Chất lượng cá ngừ thay đổi theo từng vùng và chịu ảnh hưởng nhiều của các
yếu tố sinh học và các yếu tố khác như: thức ăn, tuổi, phương pháp đánh bắt, giết cá
cũng như phương pháp bảo quản,…
Phương pháp đánh bắt ảnh hưởng nhiều đến chất lượng cá ngừ. Tốt nhất là
bắt cá thật nhẹ nhàng để tránh axít lactíc tích tụ trong thịt cá tạo tiền đề xảy ra co
cứng cơ làm giảm chất lượng thịt.
Màu sắc tự nhiên của thịt cá ngừ chịu ảnh hưởng của nhiều nhân tố. Nhân tố
quan trọng nhất là độ tươi, độ béo, tình trạng cỡ cá và thời gian tiếp xúc với không
khí mặc dù theo từng thị trường, thị hiếu có thể khác nhau ít nhiều. Bề mặt của thịt
cá ngừ khi mới cắt có màu đen sẫm và dần chuyển sang màu đỏ sáng do bề mặt cơ
tiếp xúc với ôxy. Đó chính là yếu tố quan trọng khi phân loại, sau khi cắt vết khứa
(vết khứa dài từ 3 – 4cm tại phần của vây thứ 5 và thứ 6 ở phía đuôi) và loại bỏ các
mẩu thịt vụn cần đợi 30 phút trước khi mang đi so sánh để phân loại.
Để giúp ngư dân tự đánh giá sản phẩm của mình và có thể bán với giá phù
hợp, tui xin giới thiệu tiêu chuẩn chấm điểm theo tài liệu của hiệp hội nghề cá Đông
Nam Á như sau:
Tiêu chuẩn chấm điểm (xem phụ lục 2)
Sơ đồ phân hạng cá ngừ (xem phụ lục 3)
Kỹ thuật sơ chế
Hiện nay, Nhật Bản đã đưa ra phương pháp sơ chế và bảo quản cá ngừ áp
dụng cho các tàu của Nhật và những nước xuất khẩu cá ngừ cho họ.
- công cụ làm việc cần trang bị cho tàu: chụp cá, móc cá, các loại kìm cắt,
kéo, cây lao, các loại dao, que thăm, ống luồn que tăm, cưa tay, búa, rìu.v.v...
- Các bước xử lý, sơ chế và bảo quản: yêu cầu công việc này phải tiến hành
càng nhanh càng tốt (thời gian cho phép ít hơn 1 phút).
Quy trình xử lý và bảo quản cá ngừ đại dương trên tàu đánh bắt xa bờ của
ngư dân các tỉnh miền Trung (xem phụ lục 4)
Bảo quản, chế biến trên bờ và tiêu thụ
37
Cá ngừ có tầm quan trọng hàng đầu trong nghề cá thế giới do sản lượng lớn,
phân bố rộng và đặc biệt là có giá trị kinh tế cao. Nhằm ngăn cản sự giảm chất lượng
của cá, nhiệt độ cá phải được duy trì thường xuyên ở 00C trong suốt quá trình kể từ
khi cá được sơ chế đưa vào bảo quản trên tàu đến khi bốc dỡ, vận chuyển trên bờ.
Độc tố Histamine sẽ sinh ra trong thịt cá ngừ khi nhiệt độ tối thiểu bên trong cá
xuống dưới 70C.
Với đội tàu chuyên dụng, sản phẩm được đưa về bến cá, gần sân bay, cá ngừ
đã được bảo quản ở 00C, được bốc lên bằng cần cẩu, giao nhận, bảo quản bằng nước
đá khô trong bao PE đặt trong thùng carton và vận chuyển trực tiếp đến kho lạnh
của sân bay bằng xe tải có thùng cách nhiệt.
- Đóng gói và vận chuyển cá ngừ tươi nguyên con: Cá khi được xếp vào
thùng carton để vận chuyển phải đảm bảo:
+ Phải được giữ ở nhiệt độ 00C
+ Bề mặt ngoài của cá phải được làm sạch với miếng mút xốp và nước muối
sạch an toàn.
+ Vùng bụng phải được làm sạch nước và các tạp chất khác.
+ Thành bụng (lớp thịt dày) phả...